Op stap langs vergeten smokkelpaden

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2011-08-30T18:33:00.001+02:00

13de ETAPPE: Lichtenbusch (Eynatten) - Konzen (Monschau)

Grensafstand: +/- 25 km.
Wandelafstand: +/- 27 km.

Ligging: Lichtenbusch, provincie Luik
Konzen (D)behoort tot Monschau (Nordrhein-Festfalen)

Het was een frisse ochtend, de nevel trok stilaan op en het beloofde een zonnige dag te worden. We vertrokken voor deze etappe op de grens tussen het Belgische en Duitse Lichtenbusch. Als we al even vooruitkeken op de stafkaart merkten we dat het een dag door de bossen aan de rand van de Hoge Venen zou worden.

We wandelden Lichtenbusch uit via de weg waarlangs links de Duitse en rechts de Belgische inwoners van deze grensoverschrijdende gemeente wonen. Zo kwamen we al snel aan een kapel aan de rand van het bos, via deze ‘Jonkvrouw der Armen’-kapel gingen we de bossen in. Slingerend door deze bomenoase bereikten we aan de rand hiervan terug de grens, we kwamen hier een paar boerderijtjes tegen waar als het ware de tijd 100 jaar had stilgestaan.

De tocht ging verder door een lichtgolvend landbouwstreek die behoort tot de gemeente Raeren(B). Aan Duitse zijde passeerden we enkele huizen van Mariëntal, een klein gehuchtje van Walheim. Na enige tijd stappen door een weiland kwamen we nu voor lange tijd terecht in de bossen die ons richting Roetgen moesten brengen. Langs Duitse zijde wandelden we langs het Münsterwald, terwijl we aan onze rechterzijde de Hoge Venen in al haar pracht konden bewonderen. Te midden in deze bossen stapten we over een oude spoorlijn, die zichtbaar al lang niet meer in gebruik was. De verroeste sporen en het gras tussen de sporen waren daar een overduidelijk teken van. We merkten hier aan beide zijde toch wel merkwaardige borden op die ons duidelijk maakten dat het gevaarlijk was en dat we spoorweg niet mochten oversteken. Waarom? Ook voor ons bleef het een raadsel…

Goed en wel de spoorlijn achter ons gelaten, kwamen we in de landerijen van Petergerfeld, een klein gehuchtje van Raeren (B). Het dorpje ligt echt vast tegen het Duitse Roetgen, waar de mensen schijnbaar ook wel echt zijn op aangewezen, een beter bewijs van de Duitse invloed hebben we nog niet tegen gekomen. Al zijn in deze uithoek van het Duitstalig gedeelte van ons land ook wel een supermarkt met een Belgische naam (Delhaize) en een paar winkels gevestigd.

Het was inmiddels al iets over de middag en onze magen snakten al even naar eten, dus besloten we hier bij de plaatselijke bakker ons tegoed te doen aan wat lekkers met een goede tas koffie. Men vertelde ons hier dat, al is het een Belgische winkel, hun klanten zo goed als allemaal Duitsers zijn uit het nabijgelegen Roetgen. Eens de buikjes gevuld, zetten we onze tocht verder richting Hoge Venen, door bossen met de naam ‘Muekerheide’. Terwijl we de grens volgden, kwamen we aan een vierkant weiland dat langs drie zijden werd omringd door de grens en zo tot Duitsland behoort. Wat heeft men ooit de grens toch merkwaardig gelegd. De weinig vruchtbare grond werd hier ooit mooi omringd, een doordenkertje.

Even verder kregen we in de verte een mooi uitzicht over de uitlopers van het Duitse Roetgen. Nu kwamen we alweer terug in de bossen terecht en even verder kwamen we een schijnbaar vergeten stuwdammetje tegen. Verdoken en vergeten, maar o zo mooi en rustgevend. Een unieke plaats om even onze vermoeide spieren te laten rusten. We zetten onze wandeling verder langs een rustig kabbelend riviertje dat enige tijd de grens vormt. Na dit rustgevend pad brachten de bossen ons tot aan hotel ‘Fringhaus’, hier staken we de grote baan over en volgden de grens verder. We merkten hier dat de grens weer een eigenaardige bocht maakt in Duitsland.

Het is een uitloper van de Hoge Venen die hier als het ware even bij onze buren gaat kijken. Nu bracht de grens ons aan de baan van Monschau naar Aken en het was toch wel even schrikken van het drukke verkeer langs deze baan. Toch zeker na een autoloze dag was dat even wennen. Verder stappend langs deze verkeersas kwamen we aan de overblijfselen van het station van het Duitse Konzen. Het was intussen alweer avond geworden en we besloten om onze dagtocht hier te stoppen. Moe maar voldaan keerden we terug naar Lichtenbusch, waar we na een frisse pint terug huiswaarts reden.

*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 35-43Eupen.

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2011-04-05T17:31:00.004+02:00

12de ETAPPE: Teuven (Voeren) - Lichtenbusch (Eynatten).

Grensafstand: +/- 24 km.
Wandelafstand: +/- 25 km.

Ligging: provincie Luik

Ergens halverwege maart parkeerden we onze auto op de taalgrens, ergens midden in de natuur tussen Teuven en Plombières. De weersvoorspellingen waren goed en jawel, al van in het begin van de dag deed het zonnetje moeite om de nevel die over de heuvels hing, weg te branden.

We hadden de auto nog maar net achtergelaten of we genoten al van de prachtige uitzichten over de groene heuvels en de daarin verspreidde hoeves. Een eenzame bunker te midden van de weilanden trok onze aandacht en deed ons terugdenken aan het oorlogsverleden dat hier dicht bij het drielandenpunt in alle hevigheid plaatsgevonden heeft.

De slingerende, licht dalende weg bracht ons bij een prachtig kasteel en wanneer we dichterbij kwamen, zagen we dat het de naam van de streek draagt: ‘Kasteel van Beusdael’. Dat mooie bouwwerk ligt in de gemeente Sippenaken en dateert waarschijnlijk uit de dertiende eeuw. De muren van het kasteel zijn opgetrokken uit kalksteen en zijn maar liefst twee meter dik. De sierlijke spits bevat vier hoektorentjes waarvan één vroeger een gevangenis was, de ketens en handboeien waren tot 1930 aanwezig. In 1882 werden ingrijpende veranderingen aangebracht en in 1976 werd het geklasseerd. Spijtig genoeg is het niet toegankelijk voor het publiek.

Even verder kwamen we op het kerkplein van Sippenaken en vanaf dat vredige pleintje kregen we een mooi zicht over de ‘vallei van de Geul’. Langs deze kronkelende rivier ligt een camping die ons op Nederlands grondgebied bracht. We stapten hier even de grens over omdat hier een golfterrein tot tegen de grens ligt en niet vrij toegankelijk was en ons dus te ver van de grens zou brengen. Nog maar even de grens over en we passeerden reeds een andere camping dat een mooi zicht gaf over de lager gelegen Cottessel Beek, die vormt hier een heel eind van de grens. Via holle wegen kwamen we langs typische Zuid-Limburgse huizen, prachtig gelegen in dit golvende landschap. Na deze mooie gebouwen arriveerden we terug op Belgische bodem.

We bereikten al snel een grensoverschrijdend bos en na even stappen kwamen we net op de grens een houten kruis tegen dat doet herinneren aan de vele Russische krijgsgevangen die hier tussen 1916 en 1918 de dood vonden. Wanneer we het bos verlieten, konden we weer genieten van schitterende uitzichten over de groene weilanden van het ‘Land van Herve’. Even verder kwamen we aan bungalowpark ‘Parc des Trois Frontières’ en merkten dat verschillende vakantiewoningen de naam dragen die verwijzen naar het drielandenpunt dat we met rasse schreden naderden.

Nadien bracht een slingerend bospad ons bij het drielandenpunt. Hier vloeien België, Nederland en Duitsland in elkaar en door de jaren heen is het een toeristische trekpleister geworden. Op de plaats waar de drie landen elkaar raken, is een steen geplaatst met daarbij de drie vlaggen. Enkele meters daarvandaan zagen we een andere steen naast grenspaal nr. 1 liggen. Hier maakt men duidelijk dat dit het hoogste punt van Nederland is. We bevonden ons nu op 322,5 meter boven de zeespiegel. Aan de terrasjes in de zon konden we niet weerstaan, het was ondertussen middag geworden en dus besloten we om hier een hapje te eten.

Na het eten zetten we onze tocht verder en passeerden een kijktoren die de mensen laat genieten van de omgeving. Onze tocht zal vanaf dit punt verder langs de Duitse grens gaan. We kwamen al vlug in de bossen terecht en merkten hier op dat men hard bezig was met de bossen te zuiveren. De vele stapels gekliefd hout langs de weg maakten dat meer dan duidelijk.

Eens de bossen achter ons lagen, kwamen we langs de baan van Kelmis naar Aken. We moesten hier even langs de grote baan stappen om via de uitbreiding van Kelmis terug aan de grens te komen. We wandelden nu weer even de grens over en kwamen aan een Duitse spooroverweg waar men zich moest aanmelden om de bareel te laten opengaan. Dat was iets dat wij niet kenden. Na enkele honderden meters over Duits grondgebied te hebben gestapt, gingen we terug de grens over. We kwamen weer in de bossen en slingerden via smalle paden langs de grens. Dat waren vroeger vast vruchtbare smokkelpaden.

Net voor we het bos verlieten, merkten we iets speciaals op dat we niet onmiddellijk thuis konden brengen in deze bossen. Het was iets blikkend dat boven de bossen uitstak en ons deed denken aan een net gelande vliegende schotel. Als we dichterbij kwamen, werd ons duidelijk wat deze geheimzinnige torens waren. Het was de schietstand van de plaatselijke schietclub, maar als je uit de bossen kwam, was het toch wel iets eigenaardigs.

We stapten verder en kwamen aan de baan van Eynatten naar Aken, een weg met verschillende meubelzaken en het was langs deze meubelzaken dat we terug in de natuur geraakten. Eens terug in de bossen merkten we een ware ravage op, het was een houten bedrijf uit de jaren stillekes dat gewoon uit elkaar was gevallen.

We wandelden weer door de bossen en kwamen bij de snelweg E40 aan. Deze grensovergang was de vroegere grote overgang met Duitsland en was nu een grote parking. Eens de snelweg over kwamen we bij het grensoverschrijdende Lichtenbusch. Het werd stilaan weer avond en dus besloten we om hier onze daguitstap te stoppen. We stapten nog even binnen bij een plaatselijke drankgelegenheid, om nadien de terugweg aan te vangen.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 34 Tongeren.
*Overnachten Teuven: meerdere mogelijkheden in Teuven of via dienst Toerisme Voerstreek, Pley 13, 3798 ’s Gravenvoeren, Tel. 04/381 07 36
*Overnachten Lichtenbusch: VVV Lichtenbusch, grensovergang autobaan E 40, Tel.: 087/35 51 40 of touristinfo@skynet.be
*Bereikbaar: Moelingen en Teuven, De Lijn nr. 39 b Tongeren-Vise-Voeren.
Meer info: www.delijn.be
Lichtenbusch, TEC nr. 722 Eupen-Lichtenbusch
Meer info: www.tec.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2011-03-23T11:40:00.003+01:00

11de ETAPPE: Moelingen (Voeren)-Teuven (Voeren).

Grensafstand: +/- 22 km.
Wandelafstand: +/- 22 km.

Ligging: provincie Limburg

Het was zaterdagochtend, de hemel was grijs en er stond een stevige wind wanneer we de auto naast de Berwijn in Moelingen plaatsten. Het zou een dagje stappen worden door het golvende decor van de Voerstreek en we hoopten tot aan de taalgrens te geraken.

Moelingen is een rustig dorpje tussen Visé en de Nederlandse grens, gelegen aan het rustig kabbelende riviertje ‘De Berwijn’. Al durft dat bij zware neerslag of veel sneeuwval wel eens anders te zijn. Dat was vandaag echter niet het geval en we konden met een gerust gemoed onze auto voor een dagje achterlaten naast deze rivier.
Toen we juist vertrokken waren, kwamen we aan de vroegere grensovergang langs de baan Visé-Eijsden. Van hieruit kregen we zicht op het gehuchtje Withuis en merkten ook hier het grote verschil tussen België en Nederland. Eén van de grote verschillen die ons het eerst opviel, was de huizenbouw.

Verder stappend door het lichtglooiende landschap langs akkers en boomgaarden, kwamen we aan in ‘s Gravenvoeren . Even voor het centrum van deze gemeente verlieten we de grote weg en de zoektocht langs de grens bracht ons vanaf hier in de volle natuur van de Voerstreek.

Tijdens onze tocht langs holle wegen en zandpaden ondervonden we al snel dat het hier iets meer dan lichtglooiend is. We merkten op dat er hier op bijna elk kruispunt van zandwegen een kruisbeeld staat, van een klein ijzeren kruis tot kruisbeelden die bijna kapelletjes zijn. Rolf nam voor deze kruisbeelden regelmatig zijn camera in aanslag en zorgde zo dat we er thuis nog rustig van verder kunnen genieten.

Vermits ’s Gravenvoeren in één van de grillige bochten van onze grens is gelegen, kwamen we na een tijdje klimmen en dalen langs bossen en kronkelende paden weer dicht bij het centrum uit. Vanuit de hoogte viel het meteen op dat wegens restauratiewerken de kerktoren volledig was ingepakt in witte plastiek, niet echt een fraai zicht in deze rustgevende, groene omgeving.

We vervolgden onze grensavontuur en kregen een mooi zicht op het Nederlandse Mheer, met zijn volledig in ’t groen gelegen kerk en kasteel. Even voorbij het landbouwbedrijf van een grote aardappelboer kwamen we in ‘Altembroek’ binnen, een natuurgebied dat in handen van Natuurpunt is. Vele dassen vinden hier hun thuis en we merkten hier verschillende dassenburchten op. Even verder zagen we kasteel Altembroek liggen. Wanneer we dichterbij kwamen, zagen we dat dit momenteel een hotel met mooie feestzalen is. Aan de achterkant van het kasteel wordt er dan ook nog aan landbouw gedaan.

Al snel kwam er tijdens onze tocht weer een kerktorentje tevoorschijn, een blik op de stafkaart zei ons dat het de kerk van Noorbeek moest zijn. Deze kleine Zuid-Nederlandse dorpjes liggen tot kort tegen de grens en blijken allemaal vredige en groene woongebieden te zijn. Deze streek leent zich er toe om hoevetoerisme uit te baten, wat in deze regio dan ook veel gedaan wordt.

We kwamen in het grensoverschrijdend gehuchtje Ulvend en zagen dat hier op verschillende plaatsen kenbaar wordt gemaakt dat ze slaapgelegenheid aanbieden. Het dorpje straalt dan ook een speciale sfeer uit. Een gedeelte is op Nederland grondgebied gelegen, maar ook een deel van de inwoners woont op Belgische grond. Zij behoren toe aan St. Maartensvoeren, terwijl de Nederlanders op Noorbeek zijn aangewezen. Vanaf hier volgden we nu het pad dat de grens vormt en ons naar de grensovergang langs de baan van Aubel naar Margraten bracht. Aan het enkele huizen tellend gehuchtje Schilberg (NL), ter hoogte van grenspaal nr. 20, draaiden we richting De Plank. Het is de grootste plaats in Voeren dat nooit een zelfstandige gemeente is geweest.

We verlieten De Plank richting de bossen van Gieveld. De zandweg die ons naar de bossen bracht, werd op een bepaald moment gekruist door rivier ‘De Gulp’. Het water stroomt hier gewoon dwars over de weg, alleen een tractor of terreinwagen geraakt hier naar de andere kant. Gelukkig is hier een voetgangersbruggetje aan de zijkant van de weg geplaatst, want te voet is het onmogelijk om droog de overkant te bereiken.

Voor we aan een zware klim door de bossen van Gieveld begonnen, genoten we nog even van de prachtige omgeving. Eens uitgeblazen van de inspanningen zetten we ons laatste stuk van de tocht richting taalgrens verder.

Maar voor we daar arriveerden, doorkruisten we nog de mooie natuurgebieden die hier aan beide zijde van de grens liggen. Op deze lange eenzame bosweg kwamen we tot tweemaal toe een auto tegen waarvan de bestuurders volledig het noorden kwijt waren. Wij probeerden via onze stafkaart deze mensen terug op het juiste pad te brengen, vermits hun gps het niet meer wist. Schijnbaar moest deze hobbelige zandweg toch wel een bepaalde verbindingsweg zijn naar onze noorderburen.

Eens we aan de weg van Teuven naar Plombieres kwamen, was het inmiddels goed aan het regenen, maar we hadden ons doel bereikt voor vandaag, de taalgrens. Dat we ons juist op de taalgrens bevonden, werd ons duidelijk gemaakt door de gemeenteplaten van beide gemeente.

Moe maar voldaan konden we weer terugkijken op een geslaagde dag door de Voerstreek en we waren er nu wel zeker van dat de platte tochten achter ons lagen, het zwaardere werk kan beginnen.

Maar eerst nog een drankje in een plaatselijk café, om nadien de tocht huiswaarts aan te vangen.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 34 Tongeren.
*Overnachten Moelingen: er zijn een paar mogelijk in dit dorpje zelf, voor meer info, Toerisme Voeren, Pley 13, 3798 ’s Gravenvoeren, Tel. 04/381 07 36
*Overnachten Teuven: meerdere mogelijkheden in Teuven of via dienst Toerisme Voerstreek, Pley 13, 3798 ’s Gravenvoeren, Tel. 04/381 07 36
*Bereikbaar: Moelingen en Teuven, De Lijn nr. 39 b Tongeren-Vise-Voeren.
Meer info: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2011-01-26T17:09:00.011+01:00

10de ETAPPE: Smeermaas (Lanaken) - Moelingen (Voeren).

Grensafstand: +/- 22 km.
Wandelafstand: +/- 24 km.

Ligging: provincie Limburg en een passage door de provincie Luik.

Onze tocht eindigde vorige maal in het centrum van Smeermaas, een gemeente op enkele kilometers van de Nederlandse stad Maastricht. Dus startte onze tocht deze ochtend op de plaats waar de Maas de Belgische grens verlaat om zo Maastricht even verder in twee delen te verdelen.

Eens de rugzakken omgehangen staken we de baan van Maastricht naar Maasmechelen over en trokken richting Lanaken. Even voor de brug over het kanaal draaiden we links de industrie in. Die ligt juist op de grens en zo kwamen we bij het Briegdendok en het Albertkanaal uit. Zo liep onze tocht even langs dit kanaal en kregen zo te zien hoe Maastricht is uitgebouwd tot tegen de grens.

Toen we een akkerweg indraaiden en even het kanaal verlieten, merkten we het felle contrast op van de rust op Belgisch grondgebied tegenover de flatgebouwen van de uitgebouwde stad. Onze stafkaart gaf aan dat er op de grens enkele zandwegen moesten zijn, maar … die waren nergens terug te vinden, waarschijnlijk zijn ze in de landbouw opgegaan. Dan maar even de grens over en stapten we tot juist voor de Nederlandse flatgebouwen. Wanneer we deze gebouwen passeerden, schrokken we wel even. Als we er achter door gingen, merkten we op dat vele terrassen waren volgepropt met rommel en orde ver zoek was. We stapten terug de grens over en kwamen via de achterkant van steenbakkerij Heylen weer aan het Albertkanaal.

Even later moesten we onder de baan van Bilzen naar Maastricht door en kwamen zo aan een grensoverschrijdend golfterrein uit. Het terrein aan de voet van de 90 meter hoge Dousberg is geopend sinds 2007 en telt 27 holes. Het Nederlandse golfterrein ligt gedeeltelijk op Belgisch grondgebied en het is mooi om zien hoe op dat lichtgolvende terrein de grenspalen de scheiding van twee landen zichtbaar maken.

Verder langs het Albertkanaal kwamen we aan een nieuwe brug van Vroenhoven uit. We zagen hier dat er nog steeds grote werken aan de gang waren, maar we vernamen hier dat de werken toch stilaan naar het einde liepen, ergens in 2012. Als we de verhalen van de inwoners mochten geloven, was hier de laatste jaren veel veranderd. Zo was de monumentale brug over het kanaal een tijdje geleden op indrukwekkende wijze naar beneden gehaald. De brug was in drie fasen gesloopt, het stuk tussen de twee bogen werd met dynamiet vol gestoken en naar beneden gehaald, er werden hiervoor 200 gaten in de brug geboord. De buitenste stukken werden machinaal afgebroken.

Voor het zover was, moest er eerst wel een nieuwe brug liggen. Zo had men een stalen brug geplaatst die men stelselmatig over het kanaal had geschoven. De oorlogsbunker naast de brug was wel bewaard gebleven en hadden ze opgestut met vier zware palen. Hier was men nu een heel complex rond aan het uitbouwen. Zo zou hier een openluchttheater, horecazaak, een museum en klimmuur komen.

We vervolgden onze weg langs de grote baan tot aan de grens, om zo naast het voetbalterrein van de Maastrichtse wijk Volder te stappen. Hier voorbij kregen we een mooi zicht over de lichtgolvende natuur en kwamen zo nog even aan het kanaal. Nu kwamen we al snel in de grensgemeente Kanne aan en hier blijkt de naam ‘grensgemeente’ echt wel op zijn plaats. Kanne ligt zowel tegen de Nederlandse als tegen de taalgrens.

Aan de rand van dat dorpje zagen we toch wel iets niet-alledaags; we merkten dat een landbouwer van een oude mergelgrot de stalling voor zijn vee had gemaakt. Iets verder passeerden we de Kapel van het Heilig Graf en namen even tijd om in deze verzorgde kapel binnen te kijken. Naast het gebouw prijkte in de verte op een berg het kasteel van Neerkanne.

In ’t centrum van Kanne besloten we om even uit te blazen in één van de vele horecazaken die je hier vindt. Na een hapje en een drankje verlieten we dit rustgevende dorpje en kwamen zo aan de voet van de St. Pietersberg. Even moesten we klimmen om aan het voetbalterrein van Kanne te komen, dat in het bos verstopte terrein ligt in de vele grillige rondingen van de grens. We daalden nu via grenspalen doorheen het bos naar de Maasvallei af.

In de vallei kwamen we in het eerste Franstalige dorpje Petit Lanaye, een gehucht dat eigenlijk niet meer omvat dan een straat. Als we hier doorheen marcheerden, kregen we het gevoel dat we in Nederland waren. Deze straat werd schijnbaar overwegend bewoond door onze noorderburen. Van hieruit kregen we wel een mooi zicht op de sluis van Lanaye, een sluizencomplex dat zou dateren uit 1959. De schepen worden via deze sluis enkele meters omhoog gebracht, om zo als het ware uit de lager gelegen Maas op het Albertkanaal te zetten (of andersom). Van hierop kregen we een mooi uitzicht over de Nederlandse Pietersplas, die zich uitstrekt langsheen De Maas.

Wanneer we onze tocht verder zetten, gingen we door Lanaye (Ternaaien) en kwamen zo terug langs de rivier, maar door de hoge waterstand moesten we soms hoger gelegen paden opzoeken. Zo kwamen we aan Lunch-café “Le Grand Petit”. Van hieruit kregen we een zicht op het fris uitziende Nederlandse Eijsden. Ook hier brengt een veerpont de fietsers en voetgangers tijdens de zomermaanden van de ene naar de andere oever van De Maas.

Na een tasje koffie gingen we verder en kwamen in een nieuw aangelegd natuurgebied dat zich uitstrekt langs De Maas. Er wordt verteld dat hier nog enkele beverburchten in de oever van de rivier zijn, maar deze waren door de hoge waterstand onzichtbaar. Eens terug op de verharde weg kwamen we al vlug aan een volgend sluizencomplex en langs hier staken we de rivier over. Tijdens het oversteken merkten we hoeveel kracht water heeft, vooral met deze hoge waterstand waardoor er veel afval van de oevers werd meegesleurd.

Wanneer we al het water achter ons lieten, kruisten we de snelweg die de wagens van Luik naar Maastricht leidt, of omgekeerd. We verlieten opnieuw het Franstalige gedeelte en kwamen in Moelingen, een deelgemeente van Voeren, aan. Bij het binnenstappen van het centrum zagen we dat men ook hier strijd heeft geleverd tegen het verwoestende water dat dreigde Moelingen binnen te stromen. Men had hier extra dijken aangelegd zodat de rivier “De Berwijn” buiten zijn oevers kon treden zonder de huizen te bedreigen.

We wandelden vlug verder, want het werd alweer snel donker. Via de kerk van Moelingen kwamen we aan de baan van Visé naar Eijsden. Op dit kruispunt besloten we een punt te zetten achter alweer een geslaagde wandeldag.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 34 Tongeren.
*Overnachten Smeermaas: Toerime Lanaken of Bed en Breakfast “Aan de Maas”, Maasdijk 26, 3620 Smeermaas. www.aandemaas.be
*Overnachten Moelingen: er zijn een paar mogelijkheden in dit dorpje zelf, meer info Toerisme Voeren, Pley 13, 3798 ’s Gravenvoeren, Tel. 04/381 07 36
*Bereikbaar: Smeermaas, De lijn nr. 20a, 26, 45 en 63
Moelingen, De Lijn nr. 39b Tongeren-Visé-Voeren
Meer info: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2010-12-23T22:43:00.006+01:00

9de ETAPPE: Meeswijk (Maasmechelen)-Smeermaas (Lanaken)

Grensafstand: +/- 21 km.
Wandelafstand: +/- 21,5 km.

Ligging: provincie Limburg

Half december en de weersvoorspellingen beloofden niet veel goeds, toch reden we richting de Maasvlakte. Het was nog niet helemaal licht, maar toch startten we voor een dagje langs de oevers van de Maas. Het veerpont van Meeswijk naar Berg was al druk in de weer om de auto’s en voetgangers van de ene naar de andere kant te brengen, het bewijs dat er wel degelijk nood is aan een overzet tussen de twee landen.

Wanneer we het veerpont achter ons lieten, kregen we al meteen een zandweg doorheen een begrazingsgebied onder de voeten. Links zagen we het Nederlandse dorpje Berg dat zich met vele mooie woningen langs de oever van de Maas uitstrekt.

Eens goed en wel vertrokken, vielen de eerste sneeuwvlokjes zacht op ons neer en voelden we dat we een dagje de koude wind op kop gingen hebben. Na een tijdje verlieten we het begrazingsgebied en kregen een mooi zicht op een overstromingbekken dat in een zeer natuurlijk kader ligt. We verlieten even het pad om deze rustgevende plek van wat dichterbij te bekijken. Terwijl ik genoot van de omgeving maakte Rolf enkele beelden van deze licht bevroren en besneeuwde waterplas.

Terwijl we onze tocht verder zetten, passeerden we een kruisbeeld dat eenzaam in een weiland staat op korte afstand van de rivier. We gingen dit van wat dichterbij bekijken en lazen de tekst op het bijhorende plaatje. Wat op het eerste zicht een eenzaam en verlaten beeld leek, is bij nader inzien een uniek kruisbeeld. Het dateert uit de periode van de vijftiende tot begin negentiende eeuw, in deze tijd trokken de Maasschippers met hun trekschuiten over de Maas. In deze vierhonderd jaar werden deze schuiten door paarden van op het jaagpad over de rivier getrokken. Op sommige plaatsen moesten de paarden en de lijndrijvers omwille van de vaargeul van oever wisselen. Meestal moesten paard en ruiter al zwemmend naar de overzijde, wat niet zonder risico was. Dit ijzeren Maaskruis is nog het enige in ons land en is voorzien van een offerblok. De lijndrijvers stopten er munten in voor een veilige oversteek en er werd ook geofferd voor de lijndrijvers die de tocht niet overleefden.

We gingen stroomopwaarts verder en het viel ons op hoeveel stroming er op de rivier zat. Genietend van het winterse landschap passeerden we het kleine gehucht Geneut, waar we de autosnelweg in zicht kregen. Wanneer we dichterbij kwamen, zagen we hoe deze grote weg de natuur hier in twee snijdt. Aan de constructie van de lange brug zagen we dat waar de grens loopt, de bouw opmerkelijk anders is in Nederland dan in België.

Kotem was de eerste gemeente langs Belgische zijde die we vandaag tegenkwamen en ook hier weer zagen we hoe men betonnen muren heeft aangebracht om de bewoners te beschermen tegen het alles vernietigende Maaswater. Verder wandelend door het licht besneeuwde landschap zagen we dat het middaguur alweer gepasseerd was. Al snel kwam Uikhoven in zicht en besloten we om hier even de Maas te verlaten en op zoek te gaan naar een tas heerlijke (warme) soep om ons te verwarmen. Zo kwamen we bij café Udec-Hoven. Tijdens de maaltijd geraakten we in gesprek met de patron. Deze wist ons te vertellen dat er in deze streek veel gefietst wordt en tijdens de zomermaanden er een gezellige drukte heerst met vooral Nederlanders die met het veerpont naar hier afzakken.

Het veer is hier alleen bestemd voor fietsers en voetgangers, het vaart enkel van de lente tot de herfst en is reeds zeer vele jaren in privé-bezit. Zo gaat het ontstaan van het veer blijkbaar meer dan drie generaties terug en werd opgestart om de inwoners van Geulle de kans te geven om in Uikhoven te komen meefeesten. Het bestond toen uit niet meer dan twee houten bootjes met elkaar verbonden door een erbovenop aangebracht platform en dat was vastgemaakt aan een kabel die over de rivier gespannen werd. Door het roer om te zetten zorgde de stroming ervoor dat het veer van de ene oever naar de andere ging. Het is door de generaties heen uitgegroeid tot een volwaardig veerpont. Toch zal in de toekomst de overtocht een stuk langer worden, vermits ze de Maas langs Nederlandse zijde 40 à 50 meter breder gaan maken om overstromingen te vermijden. En zo konden we nog uren verder babbelen, maar we moesten verder want de avond zou verrassen. Zo stapten we weer de dijk op en de verkenningstocht kon verdergaan. Spijtig genoeg was de wind aangewakkerd en de regen bleef ook niet lang meer uit.

Even buiten de bebouwing van Uikhoven merkten we dat ook hier aan fruitteelt wordt gedaan, zo was men volop bezig met het snoeien van de boomgaarden. Even later kwamen we in Herbricht en hier bleek dat er nog maar enkele huizen bewoond waren. We vernamen dat deze kleine gemeente moet verdwijnen en plaats maken als overstromingsgebied. Spijtig, maar veiligheid boven alles.

Aan Nederlandse zijde van de rivier zagen we dat men al volop bezig was met de verbreding van de Maas. Het is iets dat zeker nodig zal zijn om de inwoners te beschermen tegen de ellende die overstromingen meebrengen, maar toch stelden we vast dat op deze manier de charme van de rivier en de omgeving zal verdwijnen.

Even later verlieten we de snelstromende rivier en kwamen aan de Zuid-Willemsvaart uit, die we niet overstaken. We kozen om door het natuurdomein te wandelen en bleven aan de rand van het kanaal stappen, na even splits dit kanaal zich. Wij volgden het kanaal dat de schepen naar Maastricht brengt, het water dat van ons weg liep, stroomt recht richting Albertkanaal.

Na een tijdje door de bossen te stappen verlieten we via een wildrooster dit domein en kwamen zo terug aan de Maas. We liepen nog +/- 500 meter en kwamen dan aan de grens. We draaiden hier rechts af en bleven zo net op Belgisch grondgebied. Na even stapten we over de Zuid-Willemsvaart en kwamen zo in ’t centrum van Smeermaas.
Hier stopten we met ons dagje langs de Grensmaas, maar spijtig genoeg was het nog steeds aan ’t regenen en dat in combinatie met de gure wind deed ons besluiten om de warmte van een café op te zoeken. Terwijl we een beetje opdrogen en de warme koffie aangenaam bij ons binnenliep, keuvelden we nog wat na om nadien huiswaarts te keren.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr.26 Genk en nr. 34 Tongeren
*Overnachten Dilsen-Stokkem: Maascentrum De Wissen, Maaspark, 3650 Dilsen-Stokkem
Tel.: 089/75 21 71 of e-mail: info@dewissen.be
*Overnachten Smeermaas: Toerisme Lanaken of Bed en Breakfast “Aan de Maas”, Maasdijk 26, 3620 Smeermaas. Tel.: 089/46 29 70, www.aandemaas.be
*Bereikbaar: Meeswijk, De Lijn nr. 9-11 of 61 en belbus 725
Website: www.delijn.be
Smeermaas, De Lijn nr. 20 a, 26, 45 en 63
Website: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2010-10-28T19:25:00.002+02:00

8ste ETAPPE: Kessenich (Kinrooi)-Meeswijk (Maasmechelen)

Grensafstand: +/- 28 km.
Wandelafstand: +/- 25km.

Ligging: provincie Limburg

Het was een kille zaterdagochtend ergens half oktober wanneer we aankwamen in Kessenich. Op het daglicht is het deze tijd van het jaar steeds lang wachten, maar door het dikke wolkendek werd dat nog wat uitgesteld.

Zo startten we pas even voor acht uur aan de grensovergang langs de baan van Maaseik naar Venlo. We kwamen al meteen in de volle natuur van domein “Vijverbroek” terecht. Terwijl de nevel nog over de groene vlakte hing, gingen we op zoek naar de ochtendgeheimen van de grensstreek. Het domein “Vijverbroek” wordt onderhouden door Natuurpunt en bevindt zich in een oude hoefijzervormige Maasarm. Door de eeuwenlange verleggingen van de Maas is het buiten de invloedsfeer van deze rivier komen te liggen en is de afgesloten Maasarm langzaam aan ’t verlanden. Hierdoor is het gebied van zeer grote ecologische waarde en voor vele bedreigde vogelsoorten, net zoals voor ons vandaag, een oase van rust.

Wanneer we dit natuurgebied verlieten, kwamen we even op Nederlandse bodem. Het stadje Thorn – met zijn mooie, witte huizen – passeerden we maar langs een paar straatjes, maar toch voelden we de rustige sfeer die hier hangt. We lieten ons ook vertellen dat dit stadje een schat aan culturele historie herbergt. Maar dat zal voor een andere keer zijn…

Eens de grens terug over, kwamen we al vlug aan de andere kant van Kessenich. We merkten dat de kerk hier volledig aan de buitenzijde van de gemeente staat, wat er op wijst dat de uitbouw van de gemeente hier weg van natuur en zandwinning is gebeurd. We stapten verder en kwamen al vlug aan de waterplassen die hier naast de Maas (grens) liggen. Aan de eerste plas zagen we hoe de vissers in hun bootjes genoten van hun hobby. We passeerden ook een waterplas waar men nog actief bezig is met zandwinning; een baggerboot en ander materiaal waren hier het bewijs van. Verder stappend kwamen we langs het strand van Geistingen, om daar aansluitend jachthaven “De Spaanjerd” te passeren. We draaiden hier richting rivier en zagen hoe deze jachthaven is uitgegroeid tot een echt recreatiedomein.

Nu we aan de Maas zijn aankwamen, waren we verrast hoe vredig deze rivier door het groene landschap stroomt. Terwijl Rolf deze rust op beeld probeerde weer te geven, genoot ik van de omgeving en stelde vast dat er al minstens sinds 1948 een pad naast de Maas moest lopen, want dat bewijs vond ik op een bruggetje dat over een riviertje loopt en enkele meters verder zijn water aan de Maas toevertrouwt.

Terug in beweging voelden we spijtig genoeg de eerste regendruppels uit het dikke wolkendek op ons neerdalen. We lieten ons niet van de wijs brengen en stapten vol moed stroomopwaarts verder. Met de kerk van Aldeneik in zicht stopte het met druppelen en deed zelfs het zonnetje moeite om achter de wolken te voorschijn te komen. We verlieten noodgedwongen even de rivierkant en kwamen via enkele huizen bij de waterplassen van Aldeneik uit. Deze waters kregen de naam “Herenlaak” mee en ook hier troffen we een grote jachthaven met de nodige recreatieruimte aan. ’t Is best begrijpelijk dat mensen die zich aangetrokken voelen tot water, hier hun vrije tijd willen doorbrengen.

Eens we terug naast de Maas aan ’t lopen waren, kwam de eerste brug over deze rivier op Belgisch grondgebied in zicht. Eens aan de brug, bevond het stadje Maaseik zich op een paar honderd meters van ons en we besloten om hier even een kijkje gaan te nemen. We vernamen hier dat de geschiedenis van Maaseik begint in Aldeneik (oude Eyke) en dateert zich rond het jaar 700. Een Frankisch Edelman en grootgrondbezitter bouwde er een klooster met houten kerkje. Dit klooster was aan de Maas gelegen. Het was de aantrekkingskracht uit de omgeving en zo ontstond het oud “Eyke”. Ten zuidwesten van Eyke kwam een nieuwe nederzetting dat in 1244 een aparte parochie werd en zo ontstond “Nieuw- Eyk” Maaseik. Zo is er nog veel te vertellen over dit stadje met zijn rijk verleden. Voor we onze tocht verder zetten, stapten we nog even een café binnen om onze innerlijke mens te versterken.

Eens terug op stap zagen we dat kosten nog moeite gespaard zijn om Maaseik en omgeving te beschermen tegen het alles verwoestende water van De Maas, die in het verleden hier veel schade aanrichtte. Zo is het stratendorpje Heppeneert langs de Maaszijde volledig beschermd door een gemetselde muur. Ook dit dorpje heeft zijn verleden. Zo is deze parochie al sinds 1883 een heus regionaal bedevaartsoord. De St. Gertruidiskerk is best een bezoekje waard en daarnaast is er een sfeervol parkje waarin de statie kapelletjes van de “Zeven weeën van Maria” staan opgesteld.

Even verder verliet de rivier ons weer voor een tijdje en passeerden wij langs de “Damiaanhoeve”. De omwalling hiervan is nog maar eens een bewijs hoe men zich hier in het verleden moest wapenen tegen de grillen van de Maas. We vinden hier ook een paal met hierop de waterstanden uit het verleden, ook de foto’s naast deze paal duiden aan dat het Maaswater de mensen hier slaaploze nachten kon bezorgen. Nog voor we terug de rivier bereikten, openden de hemelsluizen zich weer en ditmaal iets meer dan druppels. Regenkledij snel aandoen was de boodschap.

Na even de rivier aan onze rechterzijde te hebben, werden gedwongen, door werken, de Maas te verlaten en kwamen zo op het fietspad. Dit pad volgt meestal op enige afstand de rivier. Door de regen en wind waren we twee eenzame wandelaars op dit kaarsrechte pad dat een prachtig uitzicht geeft over de Maasvlakte. Via een grintwinning kwamen we weer aan de Maas, die we terug als onze bondgenoot namen en zo in een volgend natuurgebied verzeilden.

We konden intussen onze regenkleding weer opbergen en met volle teugen genieten van de unieke natuur in domein “De Wissen”. Dit gebied strekt zich uit aan de rand van het grondgebied (Dilsen)-Stokkem. Aan het Maascentrum kan je met een fluisterboot dit domein van op het water bezoeken. Voor ons was de tijd hiervoor te kort, maar het moet zeker een heel andere en zeker zo interessante kijk geven op de natuur. Eens we dit domein weer achter ons lieten, stapten we verder over het fietspad en kwamen al vlug aan in Meeswijk, een deelgemeente van Maasmechelen.

Hier kwamen we bij het veerpont van Berg (NL.) naar Meeswijk (B.). Het moet een druk bezette overzet zijn, want het is voor de mensen uit de streek een prachtige oplossing om snel de stroom over te steken. Het is immers een eind rijden van hieruit om een brug over de Maas te vinden. Het veer blijkt dan ook vele auto’s, fietsers en wandelaars op korte tijd over te zetten. Dit huidige veerpont dateert van 1998, heeft een maximaal draagvermogen van 20.000 kg. en kan 100 passagiers per overtocht vervoeren.

Op deze plaats besloten we een punt te zetten achter deze dagtocht. Het was een verrassend afwissellende dag door de Maasvlakte en we keerden dan ook voldaan huiswaarts. We kijken er al naar uit om hier in Meeswijk onze verkenningstocht verder te zetten en op zoek te gaan naar een relatief onbekende richting, Visé.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 10-18 Maaseik en nr.26 Genk.
*Overnachten Kessenich: VVV Infodienst, Maasstraat 82 bus 3, 3640 Kinrooi
Tel.: 089/56 47 36
*Overnachten Dilsen-Stokkem: Maascentrum De Wissen, Maaspark, 3650 Dilsen-Stokkem
Tel.: 089/75 21 71 of e-mail: info@dewissen.be
*Bereikbaar: Kessenich, De Lijn nr.15 Maaseik-Kinrooi-Molenbeersel
Of belbus nr. 720
Website: www.delijn.be
Meeswijk, De Lijn nr. 9-11 of 61 en belbus 725
Website: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2010-08-19T23:29:00.004+02:00

7de ETAPPE: Lozen (Bocholt)-Kessenich (Kinrooi)

Grensafstand: +/- 24 km.
Wandelafstand: +/- 30 km.

Ligging: provincie Limburg

Door het warme weer in juli werd onze verkenning langs de grens even uitgesteld. Begin augustus werd dan toch de verplaatsing gemaakt richting één van de noordelijkste gemeentes van Limburg. Het was fris en licht bewolkt op deze vroege ochtend, ideaal dus om weer op zoek te gaan naar het onverwachte langs de grens. We plaatsten de auto aan de Zuid Willemsvaart, want daar was immers onze vorige tocht geëindigd.

Onze zevende verkenningstocht begon aan de brug over het kanaal, langs de zijde van Lozen-centrum. We wandelden langs het kanaal richting de grens en stelden vast dat deze waterweg nog veel wordt gebruikt, zowel door vrachtvervoer als pleziervaart. Er was ook nog een gebouw merkbaar dat verwijst naar vroegere grensactiviteit. Hier verlieten we het kanaal en gingen via rustige, slingerende wegen richting een groot grensoverschrijdend natuurgebied “Kempen-Broek”.

Na een tijdje stappen richting dit gebied kregen we stilaan de groen pracht inzicht. Daar stopte een wagen bij ons met een nieuwsgierige chauffeur die zich afvroeg waar we naartoe wilden. Toen we onze plannen uitlegden tegen de dame vertelde ze ons dat de weg juist voor het natuurdomein versperd was met grote blokken. We dankten de dame, maar eigenwijs we zijn wilde dat toch weleens met eigen ogen zien en inderdaad, ze had gelijk . Dus keerden we op onze ze stappen terug en bekeken even de stafkaart op zoek naar een andere weg die ons naar deze natuur kon brengen.

Onze stafkaart bracht ons naar hoeve “Smeetshof”, gelegen langs de baan van Bocholt naar Weert. Eens aan de hoeve aangekomen, werden we aangesproken door een van de personen van Natuurpunt. Hij vond onze ontdekkingstocht langs de grens een tof initiatief. Hij gaf ons een woordje uitleg en bezorgde ons enkele brochures van het domein en zijn omgeving. Zo kwamen we te weten dat er in 1873 voor het eerst werd gesproken over het domein “Smeetshof”, na diverse eigenaars kwam het in handen van de gebroeders Smeets die er hun naam aan gaven. Tijdens de jaren ’70 kwam het in handen van een industrieel die het domein omvormde in maïsakkers. In 1999 kocht Natuurpunt het 180 hectare grote domein om het in zijn oorspronkelijke staat te herstellen.

Eeuwenlang was de omgeving van het “Smeetshof” een zeer groot, ondoordringbaar moeras. Het “Bocholterbroek” en de omliggende landduinen en heide waren toen enkele duizenden hectare groot. Pas eind 19de eeuw werd een diepe sloot gegraven om het gebied te ontwateren, nu lopen er drie beken: de Lechterrietbeek, de Veldhoverbeek en de Kreielerrietbeek. Het centrale moerasgebied is de ideale plaats voor vele watervogels, terwijl de bossen dan weer een toevluchtsoord zijn voor vele vogels. Op de open plaatsen en weilanden grazen Galloway-runderen, deze zijn afkomstig van Schotland en van nature uit bestand tegen extreme weersomstandigheden. Hierdoor kunnen ze dan ook in de winter buiten blijven.

Verder stappend en genietend van de prachtige omgeving kwamen we bij een ander natuurdomein uit. Het “Mariahof-De Luysen” is een groot vijver en groengebied dat we via beken en waterlopen passeerden. We wandelden zo het groengebied “Stamprooierbroek” binnen, ook weer een grensoverschrijdend gebied en een restant van een enorm stroommoeras. De A-beek vloeide er in een kom en was plaatselijk tot één kilometer breed. Rond 1870 werd het gebied grotendeels drooggelegd door een afwateringskanaal aan te leggen. Nu bestaat het broek uit elzenhoutbossen, wilgenstruweel, open moeraszones, natte weilanden en eikenbossen. Het was intussen alweer middag en onze maagjes vroegen om gevuld te worden. Met een botterhammetje in de hand viel het ons weer op hoe mooi het leven kan zijn, zo ten midden de rust en het groen.

Een half uurtje later werd de verkenningstocht verder gezet langs weilanden , bossen en waterlopen. Eens de bossen achter ons gelaten kwamen we al vlug in het industriepark Heikemp (gehucht van Kinrooi), wat wel even wennen is als je een halve dag in volle rust hebt doorgebracht. We arriveerden zo aan de vroegere grensovergang langs de baan Molenbeersel (Kinrooi) naar Weert. Van hieruit vervolgden we onze tocht via weilanden en landbouwbedrijven. We stelden ook vast dat er in deze streek veel aan akker- en tuinbouw wordt gedaan en vermits augustus een oogstmaand is, waren verschillende dorsmachines hun werk aan ’t doen. Het graan werd geoogst en de akkers bleven als kale stoppelvelden achter, dit was ook wel het teken dat de herfst er weer sneller zal zijn dan we denken. Ook zijn vele grote preivelden onze bondgenoot de eerst volgende kilometers.

Aan grenspaal nr. 146 in Kinrooi kwamen we op een hoekje dat onze gedachten terugbracht naar de “Eerste Wereldoorlog”. Het is al de derde maal sinds we op zoek zijn gegaan naar vergeten smokkelpaden dat we herinnerd worden aan de gruwel van bijna honderd jaar geleden. Op 17 maart 2010 werd hier een monument opengesteld dat de naam “De elektrische draad” meekreeg. Hier werd ook een wachthokje en schakelhuis bijgeplaatst en in kontast met de bouwvallige hoeve die hier dichtbij staat, is het niet moeilijk om terug te gaan in de tijd. Deze draad was tussen 1916 en 1918 hier werkelijkheid.

Verder stappend komt Kessenich stilaan in zicht, maar juist voor we het dorp binnen wandelden, passeerden we nog een kasteel. Het waterslot “Borgitter” werd gebouwd begin 16de eeuw door Jan van Waes, drossaard van het graafschap Horn. Er is,buiten de hoektoren van dit kasteel, niets bewaart gebleven, het huidige gebouw in Maaslandse stijl dateert van eind 18de eeuw en is gefundeerd op eiken palen. Er is ook een 17de eeuwse watermolen te bewonderen op het hof van dit landgoed.

Eens dit voorbij wandelden we al tussen de huizen en kwamen aan de baan van Maaseik naar Venlo. Aan deze grensovergang stopte onze zwerftocht door de noordelijke Limburgse gemeentes. Als we even verder kijken op de kaart zien we dat op korte afstand de Maas, wat daar weer allemaal te beleven valt vertel ik je in een volgend schrijven. Voor we huiswaarts keerden, werden de kelen nog even doorgespoeld met een frisse pint.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 10-18 Maaseik.
*Overnachten Lozen: Toerisme Bocholt, Dorpstraat 16, 3950 Bocholt.
Tel.: 089/46 04 83, website: www.toerisme.bocholt.be
*Overnachten Kessenich: VVV Infodienst, Maasstraat 82 bus 3, 3640 Kinrooi
Tel.: 089/56 47 36
*Bereikbaar: Lozen, De lijn nr. 48 Hasselt-Peer-Hamont/Neerpelt
Website: www.delijn.be
Kessenich, De Lijn nr.15 Maaseik-Kinrooi-Molenbeersel
Of belbus nr. 720
Website: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN

2010-06-22T19:09:00.005+02:00

6de ETAPPE: Lommel Kolonie – Lozen (Bocholt).

Grensafstand: +/- 22 km.
Wandelafstand: +/- 25 km.

Ligging: provincie Limburg

Halfweg juni, vroeg in de ochtend trokken we met onze auto’s richting Limburg. Eens ter plaatse werd er één achtergelaten op een parkeerplaats aan de Zuid Willemsvaart, terwijl we met de andere naar de plaats reden waar we vorige keer onze tocht stopten.

In Lommel Kolonie, aan de vroegere grenspost langs de baan Hasselt – Eindhoven, deden we onze wandelschoenen aan, bonden de rugzak om en werd de stafkaart bekeken. Terwijl we onze eerste stappen richting natuurgebied zetten, deed ook het zonnetje haar best om door het dikke wolkendek te breken. We moesten wel even zoeken, want het paadje waar we naar op zoek waren, bleek kleiner dan gedacht en was dan nog verstopt tussen het jonge groen. Maar eens we het goede pad gevonden hadden, kwamen we in een oase van groen terecht. Het grensoverschrijdend natuurreservaat Hageven – Plateaux, heeft een oppervlakte van meer dan 327 hectare. Hier stapten we even van de grens weg, want we hadden ons laten vertellen dat er een speciaal monument te vinden was op enkele honderden meters van de grens.

Dat wilden we wel met onze eigen ogen bekijken en op foto vastleggen. En inderdaad, na enige tijd langs de Bergeykse Dijk te stappen, kwamen we bij een gietijzeren kruisbeeld. Dat kreeg door de plaatselijke bevolking al snel de naam ‘De verkeerde Lieve Heer’, omdat Hij hier – in tegenstelling tot andere Onze-Lieve-Heerbeelden – zijn hoofd naar links laat hangen. Het monument, dat sinds 1999 beschermd is, vindt zijn oorsprong ten tijde van de aanleg van de watering aan de Bergeykerdijk. De dorre heidegrond zou zo bevloeid worden met water van het pas gegraven Kempisch Kanaal. We schrijven dan 1847. Later werd dat het rustpunt voor Nederlandse bedevaarders die op weg waren naar het St.-Janskappelletje in Overpelt.

Na deze korte pauze gingen we terug op zoek naar de grens en de grijze wolken lieten nu zelfs een beetje van hun vocht naar beneden vallen. Verder voerde deze weg ons langs beemden en waterplassen tot aan rivier 'Den Dommel'. We volgden deze kronkelende waterloop tot hij Nederland binnenstroomt. Langs rustige, landelijke wegen kwamen we aan de weg van Achel naar Valkenswaard en vermits hier niets meer te merken viel van vroegere grensactiviteiten, stapten we verder op zoek naar andere verrassingen.

Even verder kwamen we een handwijzer tegen die de mensen naar 'De Achelse Kluis' verwijst. We hadden dat al op de stafkaart opgemerkt, maar dachten dat het hier hooguit nog over wat ruïnes zou gaan. We zetten onze tocht verder en in de verte kwam al vlug een groot gebouw tussen de bomen te voorschijn. Toen we dit zagen, werd het wel duidelijk dat we verkeerd hadden gedacht. Intussen trok het wolkendek boven ons stilletjes aan open, zodat het zonnetje zich af en toe weer liet opmerken.

Net voor we bij de abdij aankwamen, staken we een rivier over die schijnbaar bij de grens van naam verandert. Deze door het groen prachtig omgeven rivier heet in Nederland Tongelreep en in België Warmbeek.

Eens bij de abdij aangekomen, zagen we dat deze zowel op Nederlands als Belgisch grondgebied ligt. Binnen de muren is hier nog veel bedrijvigheid, zo wordt er een winkel en een drankgelegenheid uitgebaat. We merkten wel dat er nog een groot gedeelte in de abdij is waar de stilte bewaard wordt en waar men ten gepaste tijde een gebedsdienst kan bijwonen. Verder kwamen we te weten dat de religieuze traditie van ‘De Achelse Kluis’ terug gaat tot 1656. Op een stuk heidegrond werd toen een grenskapel gebouwd. In 1686 stichtte Petrus van Eynatten uit Eindhoven hier een gemeenschap voor kluizenaars. Na de Franse Revolutie namen de Trappistenmonniken van Westmalle de religieuze draad weer op en stichtten in 1846 ‘De Benedictusabdij’. Na de Tweede Wereldoorlog werd er gestart met de bouw van een nieuwe abdij. In 1989 werd het grootste gedeelte van de landbouwgronden verkocht als natuur- en recreatiegebied en in 2004 werd de site van de ‘Achelse Kluis’ door de Vlaamse overheid als open monument geklasseerd.

Op deze mooie locatie werd ook weer een korte rustpauze ingelast en hadden we even een babbel met een Nederlandse fotograaf, het ging – hoe kan het anders – met Rolf al vlug over fotografie.

Hierna zetten we onze tocht verder via rustige bos- en landwegen, om zo na een tijdje in Hamont te komen. Aangezien deze gemeente op de grens ligt, verkozen we om langs de rand van het centrum naar de hoofdbaan, die het verkeer van Hamont naar Bochelt brengt, te gaan. Vermits deze weg vrij dicht en evenwijdig loopt met de grens en hier weinig of geen kleine paadjes in de buurt zijn, kozen we om langs deze weg naar Lozen te wandelen. Gelukkig ligt er een goed fietspad langs deze baan zodat we hiervan gebruik kunnen maken. Na een half uur kwamen we aan de Zuid Willemsvaart, waar we ’s morgens dus onze auto hadden achtergelaten. Het kanaal loopt hier evenwijdig met de baan van Kaulille naar Weert, ’t is aan het bruggetje in Lozen waar we deze dagtocht eindigden.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr. 3-9 Arendonk, nr. 17 Mol en nr. 10-18 Maaseik.
*Overnachten Lommel Kolonie: Toerisme Lommel, Dorp 14, 3920 Lommel.
Tel.: 011/54 13 35, website: www.toerismelommel.be
*Overnachten Lozen: Toerisme Bocholt, Dorpstraat 16, 3950 Bocholt.
Tel.: 089/46 04 83, website: www.toerisme.bocholt.be
*Bereikbaar: Lommel Kolonie, belbus 711 Lommel Oost
Lozen, De lijn nr 48 Hasselt-Peer-Hamont/Neerpelt
Website: www.delijn.be

BELGISCHE GRENSVERHALEN.

2010-04-01T11:44:00.004+02:00

5de ETAPPE: Postel – Lommel Kolonie.

Grensafstand: +/- 17,5 km.
Wandelafstand: +/- 20 km.

Ligging: provincie Antwerpen, Postel is een deelgemeente van Mol.
Provincie Limburg, Lommel Kolonie

Begin maart vertrokken we voor onze vijfde verkenningstocht langs de grens. Het was weer een koude ochtend en er stond daarbij nog een forse wind, die het nog kouder deed aanvoelen dan het was.
De vorige etappe was gestopt aan de vroegere grensovergang langs de baan Postel naar Eersel.

Postel is bij vele mensen gekend om zijn abdij, het is zeker de moeite om deze te bezichtigen (ligt op +/- 2 km van de grensovergang). Ook de baan van Postel naar Eersel is zeker gekend bij vele mensen en dit dan om de dancings die hier langs liggen. Vele mensen hebben en dan vooral van de derde leeftijd hebben deze alvast bezocht. Zo heb je aan de ene kant de dancing waar orgel De Cap de mensen laat bewegen en aan de andere zijde verzorgen regelmatig Belgische en Nederlandse zangers de animatie.

Maar op dit vroege uur lagen de parkings er nog verlaten bij, zodat we onze auto rustig konden achter laten. Al van het begin startte de tocht in de bossen. Interessant, want dan voelden we de koude wind een stuk minder. Na even stappen ging het fietspad, dat samen met ons was begonnen aan grenspaal nr. 197, links van ons weg. Het zandpad dat wij volgden loopt mooi rechtdoor zodat we geen meter van de grens moesten afwijken.

Onverwacht kwam het fietspad na enige tijd weer uit de bossen te voorschijn en liep met ons verder langs de grens. Even later verdween het bos aan Nederlandse zijde en kwamen we enkele streekeigen boerderijen tegen. Eén hiervan leek, toen we dichterbij kwamen, niet alleen een groot landbouwbedrijf te zijn, maar er was een weiland ingericht als camping. Deze lag er nu verlaten bij, maar dit zal in de zomer zeker anders zijn. Want in deze rustige en prachtige omgeving moet het zalig zijn om te kamperen bij de boer.

We zetten onze tocht verder en kwamen via smalle bospaadjes terecht aan een groot domein dat was afgemaakt met twee meter hoge draad. Na wat opzoekwerk kwamen we te weten dat er binnen deze afsluiting een riante villa met de naam “’t Hooghuis” staat. Het is een bijzondere fraaie architectuur en van de hand van de befaamde architect J.W.A. Gubbels. Het is dan ook gelegen binnen een prachtig aangelegd park ten midden van de bossen, net op Nederlands grondgebied.

Verder wandelend werd het duidelijk dat we vandaag weinig van de grens moesten afwijken, er was overal wel een zandweg of smal paadje dat ons verder richting de provincie Limburg bracht.

Aan grenspaal nr. 196 werd ons duidelijk gemaakt dat we in de Limburgse gemeente Lommel waren aangekomen. Het was ver van de bewoonde wereld maar toch vonden we hier een plaat die ons welkom heette in deze groene gemeente. Achter deze grenspaal draaide we in de eerste Limburgse zandweg en zagen al meteen een gedenksteen staan. Toen we wat dichter kwamen werd het opschrift duidelijk: “Hier viel EL – CHID met een groot ruiter”. Wat men hier mee wil bedoelen werd ons niet meteen duidelijk, maar het hield ons wel even bezig terwijl we onze tocht verder zetten.

Het pad tussen paal nr. 194 en 193 was een rechte lijn. Alleen was er een stuk bij waar twee zandwegen gelijk naast elkaar liepen. Wat hier juist de bedoeling van was, werd ons niet onmiddellijk duidelijk. Ze waren allebei in slechte staat, maar het pad langs Belgische zijde was wel zo bewerkt dat het zo goed als onbegaanbaar was. Wat zit hier achter???

Na een beetje ploeteren kwamen we dan aan grenspaal nr. 193 en merkten dat de grens ons in een mooi stuk natuur bracht. Het natuurreservaat “Riebos” werd afgesloten door een houtwal zodat je er alleen te voet in kon. Terecht, want dit stukje ongerepte natuur moet gerespecteerd worden. Het bracht ons eerst langs laaggelegen weilanden om later uit te komen in een bosgebied.

Het was intussen alweer middag geworden en onze maagjes vroegen om gevuld te worden. We vonden dan ook een geschikt plaatsje op de hoek van dit bos waar we konden neerstrijken. Uit de wind en in het zonnetje, je zou er al even het eerste lentegevoel van krijgen. Eens we onze boterhammetjes op hadden, zetten we onze tocht weer verder en kwamen al vlug in een ander natuurgebied. Dit gebied luistert naar de naam “Blekerheide” en is een afwisselend heide en bosgebied. Slingerend langs smalle paadjes arriveerden we aan de vroegere grenspost langs de baan van Lommel naar Luycksgestel.

Terwijl Rolf enkele beelden maakte, bekeek ik hoe we best langs het recreatiedomein “De Vossenmeren” wandelden. Dit is een vrij groot domein waar men niet zomaar kan doorstappen. We namen hier dan de zandweg die juist op Nederlands grondgebied lag en belandden zo na enige tijd terug in België, om zo achter “De Vossenmeren” door te stappen. Nu konden we weer niet anders dan een stuk over verharde Nederlandse wegen te gaan. Na even flink doorstappen, kwamen we aan grenspaal nr. 187, deze ligt aan een mooie waterloop. We volgden nu een tijdje deze waterloop en kwamen zo in het mooie natuurgebied “Wateringen” terecht. We genoten volop van deze uitzonderlijke brok natuur en zagen hoe men hier volop bezig was met bosbouw.

Aan de andere kant van het domein kwamen we aan een hoeve met de naam “Wateringhuis”, bij mooi weer is ’t hier rustig vertoeven op de picknickplaats aan de waterloop. We kwamen hier te weten dat het natuurdomein Wateringen in handen is van Natuurpunt. Zij hebben in de hoeve een museum ondergebracht en in de zomer kan je hier een drankje nuttigen. Natuurpunt heeft dit domein al 20 jaar onder hun hoede en je kan hier geleide wandelingen doen, maar maak dan wel even een afspraakje. Voor zij die graag alleen op pad gaan is hier ook een wandeling van 9 km uitgezet.

We stapten verder door de uitgestrekte weilanden en kwamen na een tijdje voor het eerst vandaag in de buurt van huizen. Bij nader inzien zou dit de bebouwing van Kolonie moeten zijn, een deelgemeente van Lommel. Na enkele honderden meter kwamen we terug in de weilanden terecht, met natuurlijke begrazing. We stapten door het poortje dat ons toegang gaf tot dit weiland. Eens we dit terug verlieten, kwamen we aan de vroegere grenspost van Lommel Kolonie.

Terwijl Rolf opzoek ging om enkele grensbeelden te maken, viel mijn oog op een gedenksteen die juist op de grens staat langs Nederlandse zijde. Het monument gaat terug naar de Tweede Wereldoorlog, dat werd duidelijk wanneer ik de tekst las die erop stond: “Op 11 september 1944 zette de eerste geallieerde verkenningseenheid “het Second Household Cavalery Regiment” voet op Nederlandse grond. 17 September volgde de doorstoot in het kader van Market Garden. Van 20 op 21 september kwam de Koninklijke Nederlandse Brigade Prinses Irene langs deze poort terug in het Vaderland.”

Na deze informatie en nog enkele beelden besloten we weer een punt te zetten achter deze dagtrip. We keerden moe maar voldaan weer huiswaarts, al zijn we toch reeds benieuwd wat onze volgende tocht richting Maaseik zal brengen.

GOED OM WETEN:

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik : Topografische kaarten 1/50.000, nr. 3-9 Arendonk en nr. 17 Mol
*Overnachten Postel : Dienst toerisme, Het Oude Gemeentehuis, 2400 Mol
Tel. 014/33 07 85, website www.gemeentemol.be
*Overnachten Lommel Kolonie: Toerisme Lommel, Dorp 14, 3920 Lommel
Tel. 011/54 13 35,
Website www.toerismelommel.be
*Openbaar vervoer : Postel, belbus 937 Arendonk – Postel
Lommel Kolonie, belbus 711 Lommel Oost
Website www.delijn.be

Belgische Grensverhalen

2010-03-10T19:09:00.005+01:00

4de ETAPPE: Weelde - Postel.

Grensafstand: +/- 20 km.
Wandelafstand: +/- 23 km.

Ligging: provincie Antwerpen
Weelde is een deelgemeente van Ravels, terwijl Postel tot de gemeente Mol behoort.

Het was ergens half februari en de thermometer gaf enkele graden onder nul aan, toen we in Weelde aankwamen. Deze keer lag de vertrekplaats een 4 kilometer buiten het centrum van Weelde, te midden van uitgestrekte velden en weilanden. De auto werd aan de kant geplaatst en we maakten ons klaar voor een dagje stappen door de pure natuur. De ijzige wind liet ons voelen dat we best goed gewapend met muts en handschoenen aan de tocht begonnen.

Eens we goed en wel aan ’t stappen waren, voelden we dat de combinatie van het laagje sneeuw en vorst de onverharde wegen hadden omgetoverd in een hobbelige glijbaan. We besloten om deze tocht rustig aan te pakken, wilden we ongehavend de dag rondmaken.

Na even stappen kwamen we in de Ravelse Gewestbossen terecht, een 830 hectare groot bossengebied met prachtige dreven en vennen. Een beetje verder in de gemeentebossen van Klein Ravels liggen 12 gerestaureerde grafheuvels die dateren uit de vroegere en midden ijzertijd, 700 à 250 jaar voor Christus.

Eens we de Ravelse bossen verlieten lag er een grote, open en grensoverschrijdende vlakte voor ons. Dit werd ons duidelijk gemaakt door grenspaal nr. 205 en de meerdere arduinen grenspalen, die we in de verte zagen staan. Paal nr. 205 staat juist op de plaats waar de grens een korte hoek vormt en is het contactpunt van de gemeente Ravels en Arendonk voor Belgie en Hooge en Lage Mierde voor Nederland.

We zetten onze tocht verder door dit mooie winterse decor en na even wandelen zagen we op enkele meters van de baan een gedenkplaat staan. Wanneer we dichterbij kwamen, lazen we dat hier op 25 augustus 1950 Jan Jozef Beyens onschuldig werd neergeschoten. Vanaf nu stapten we lange tijd rechtdoor. Als ik de stafkaart bekeek, is de scheiding tussen de twee landen een lange, rechte lijn. De weg wisselde, de ene moment gingen we weer door bos om nadien weer de koude wind te trotseren in de open vlakte. We stapten ondertussen al een hele tijd op grondgebied van Arendonk.

In deze oneindige natuur passeerden we een camping die net op het Nederlandse grondgebied ligt. Op het einde van dit recreatiedomein kwamen we op een grensoverschrijdend fietsennetwerk terecht, dit brengt de fietsers naar alle windstreken. Even verder, op de hoek van een bos vertelde een infobord ons dat we waren aangekomen in “Domeinbos Hoge Vijvers”. Wanneer we verder stapten, zagen we dat hier de grens gevormd wordt door een lang, recht zandpad (waar wij over gingen), aan onze linkse zijde en op Nederlands grondgebied lag een verzorgd fietspad. Naast dit fietspad zagen we vele hectaren grond met lange rijen kleine boompjes van allerlei soorten. Een bord vertelde ons dat deze toebehoren aan een Nederlandse boomkweker.

In de verte verscheen opnieuw een grenspaal, eens dichterbij gekomen zagen we dat ook deze paal (nr. 204) evenals de vorige paal (nr. 205) vol kogelinslagen zat. Dat is toch wel een bewijs dat het in deze vredige, rustige grensstreek ooit wel anders is geweest. Deze grenspaal was aan de ene zijde gelegen langs de weg van Arendonk naar Hooge Mierde en aan de andere zijde op de hoek van een Belgisch Militair domein.

Wie Arendonk zegt, denkt ook aan sigaren. Meer dan honderd jaar geleden stonden hier talrijke sigarenfabrieken. De laatste fabriek is nog maar enkele jaren verdwenen, maar nu kan je de evolutie van de sigaar door de jaren heen gaan bekijken in het Heemkundig museum van Arendonk.

We zetten onze tocht verder langs het smalle paadje naast het Militaire domein. Op dat domein kunnen nu jeugdverenigingen komen bivakkeren. Het liet, als we het vanuit Nederlandse zijde bekijken, een verlaten indruk na met nog vele betonnen bunkers (opslagplaatsen?) die zo te zien al lang niet meer in gebruik waren. Eens we dit domein achter ons lieten, staken we de grote baan naar Reusel over. We kwamen nu in de streek die naar de naam “Langschelpen” luistert, hier zagen we dat er hard gewerkt werd om de wandelpaden te verbeteren. Nu liepen we weer een tijdje rechtdoor en kwamen in een uitloper van de Arendonkse industrie terecht. Dit is gelegen aan het kanaal Dessel – Schoten, dit kanaal werd in 1845 volledig met de hand uitgegraven. De Nederlandse grens is hier maar +/- 150 meter van deze waterweg vandaan.

Ook nu weer maakten we een halve draai rond een grenspaal en zetten onze tocht verder langs een prachtig Nederlands natuurgebied met de naam “De Reuselse Moeren”. Aan het einde van dit mooi vennen- en heidegebied zagen we dat ook hier de landbouw door de natuur werd opgeslorpt. Men vond er nog enkele bouwvallige restanten van vroegere landbouwbedrijvigheid. Nu draaiden we rond grenspaal 201 heen en stapten verder tot op de baan van Postel naar Reusel. Deze weg bracht ons naar de brug over de autosnelweg E 34. We staken de brug over en maakten hier vlug enkele foto’s van de vroegere grenspost die we in de verte zagen. Eens de brug over, liepen we terug langs de brug tot aan de snelweg en volgden deze weg tot aan de gebouwen van de vroegere grensovergang. Eens we hier dichterbij kwamen, stonden we versteld van hoe men de oude grenskantoren laat verkrotten. Wat eens een bloeiende grenspost was, is nu een ruïne waar de bomen doorheen groeien.

Na deze pijnlijke vaststelling keerden we maar vlug terug naar de natuur. Onze weg kronkelde nu verder door het Reuselsbos, al ligt het in België, toch doet de naam denken aan de Nederlandse buurgemeente. Eens hier doorheen gewandeld, kwamen we op een lange rechte dreef uit, die ons dwars door de Bladelse Heide leidde. Deze weg bracht ons verder tot aan grenspaal nr. 197 langs de baan Van Postel naar Eersel.

Vermits de avond al stilaan begon te vallen, besloten we hier onze tocht te beëindigen. Aan deze vroegere grenspost waren verschillende drankgelegenheden, zodat we de afgelopen dag rustig konden doorspoelen. We hadden er een prachtige maar koude dag opzitten, zodat we moe maar tevreden naar huis terugkeerden.

GOED OM WETEN.

*De routebeschrijving van deze tocht is te bekomen op brunojoosen@skynet.be
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr 3-9 Arendonk.
*Overnachten Weelde: Toerisme Ravels, Kloosterstraat 4, 2380 Ravels.
Tel.: 014/65 21 55, website: www.toerismeravels.be
*Overnachten Postel: Dienst toerisme, Het Oude Gemeentehuis, 2400 Mol.
Tel.: 014/33 07 85, website: www.gemeentemol.be
*Openbaar vervoer: Weelde bereikbaar met openbaar vervoer De Lijn en Postel, belbus 937 Arendonk – Postel
Website: www.delijn.be

Belgische Grensverhalen

2010-01-08T09:31:00.009+01:00

3de ETAPPE: Weelde-Station - Weelde.

Grensafstand: +/- 25 km.
Wandelafstand: +/- 31 km.

Ligging: provincie Antwerpen
Zowel Weelde-Station als Weelde zijn deelgemeente van Ravels.

De lucht was zwaar bewolkt toen we op de voorlaatste dag van 2009 richting Weelde-Station reden. Aan deze vroegere grenspost hield onze vorige etappe halt. Hier bonden we dus onze wandelschoenen weer aan, om aan de derde dag van de Belgische grensverhalen te beginnen.

De grenspost langs de baan van Turnhout naar Baarle-Hertog (Nassau) is steeds een speciale overgang geweest. Baarle-Hertog is namelijk een Belgische gemeente die in kleine enclaves verdeeld ligt in Nederland. Zo moest men steeds de grens passeren om familie of vrienden te bezoeken, al ging men op bezoek in eigen land. Zo was het tot de opheffing van de grensposten steeds een omslachtig werk voor de inwoners van Baarle-Hertog om handel te drijven met hun eigen land. Steeds moesten ze ervoor zorgen dat ze de nodige papieren op zak hadden om goederen of dieren te verhandelen.

Terug naar de zwaarbewolkte ochtend. We lieten ons niet van de wijs brengen door de slechte weersvoorspellingen. De rugzakken om en weg waren we. Al vlug slingerden we tussen de plassen op de onverharde wegen, die ons richting de industrie van Weelde brachten. Deze industrie ligt aan de achterkant van het militair domein van Weelde. Terwijl we keuvelden over wat men hier allemaal produceert, werd het stilletjes aan duidelijk dat we onze regenkledij moesten bovenhalen, want de motregen was overgegaan in echte dikke regendruppels.

Eens de industriële bedrijvigheid achter ons lag, konden we vaststellen dat Weelde omgeven is door uitgestrekte akkers en weilanden. Het maakte ons duidelijk dat Weelde nog een echte landbouw gemeente is. Juist voor we het grondgebied van Poppel bereikten, moesten we noodgedwongen halt houden. We stonden voor een uitgestrekt, bosrijk terrein dat nergens betreden mocht worden. Het werd even uitzoeken hoe we hier best omheen raakten en toch zo dicht mogelijk bij de grens bleven. Die pauze was hét moment voor Rolf om enkele foto’s te maken van de lange, rechte landbouwwegen die Nederland inliepen.

Noodgedwongen stapten we even weg van de grens en volgden een 500tal meter de baan van Weelde naar Poppel. Zo liepen we rond het privéterrein heen en kwamen te weten dat dit toehoorde aan een Karmelietenorde. Eens we de grote baan verlieten, kwamen we terug in de natuur terecht. Deze bosrijke omgeving ligt pal op de grens en draagt de naam “De Schrieken”. Even verder kwamen we op een fietspad dat eenzaam door de velden slingert. Van op het moment dat het pad naast het natuurdomein “Klotskuilheide” draait, volgden ook wij dit pad verder. Lopend langs dit domein vertelde men ons dat de uitgestrekte velden rechts van ons, rond de jaren 1900 toebehoorden aan een eigenwijze Nederlandse boer. Een klein stuk van zijn uitgestrekte landerijen lag op Belgisch grondgebied. Voor dit deel moest hij veel meer belastingen betalen, waardoor hij geen stuiver overhield van zijn oogst op Belgisch grondgebied. Hij dacht de oplossing gevonden te hebben en kwam op het plan om op een koude februarinacht de grenspaal, die te midden op zijn eigendom stond, uit te graven.

Eens deze groene oase voorbij, kwamen we in de uitloper van een verkaveling uit die bij het Poppels gehucht Aarle hoorde. Zo trok onze tocht verder van Aarle naar Maarle, een ander gehucht van Poppel. Het is wel duidelijk dat hier vroeger veel gesmokkeld werd, want de omgeving in deze streek roept nu nog steeds herinneringen op van vervlogen tijden. Toen kwamen we aan de baan van Poppel naar Tilburg, wat vroeger toch wel vrij grote grensovergang was. Voor ons werd het tijd om de natte kleding even aan de kapstok te hangen en een droge stoel op te zoeken in het plaatselijk grenscafé. Hier kwamen we te weten dat er sedert 1843 grenspalen zijn geplaatst tussen België en Nederland. Op bepaalde plaatsen vind je de grote gietijzeren palen, hiertussen werden de kleine arduinen grensstenen geplaatst. Het grondgebied Ravels telt 10 grote palen en 32 arduinen stenen.

Na de koffie werden er enkele foto’s genomen en nadien zetten we de benen weer in beweging om zo onmiddellijk in de bossen van Poppel terecht te komen. We liepen al een tijdje net naast de grens toen we de “Kapel van Rovert” tegenkwamen. Deze kapel werd gebouwd tussen 1736 en 1738 naar aanleiding van een opmerkelijke gebeurtenis: op 13 oktober 1735 werd in de St. Valentinus kerk van Poppel een diefstal gepleegd, een ciborie met geconsacreerde hosties en 2 zilveren kistjes met relikwieën werden meegenomen. De boeren uit de omgeving gingen op zoek naar de daders, zo kwamen ze in het gehucht Rovert een stuk vers omgewoeld grond tegen. Men ging aan het graven en al snel werden de hosties bovengehaald en ook de kistjes kwamen na een tijdje boven. Uit dankbaarheid liet pastoor Van Rijckevorsel deze kapel bouwen. Rond deze gebeurtenis bestaat ook een legende die zegt dat een herder op die plaats passeerde en zijn schapen knielden op de plaats waar de hosties begraven lagen. Naar aanleiding van deze legende werd een schilderij gemaakt door Zuster Augustina de Porta uit Turnhout. Dat doek is gerestaureerd in 1986 en hangt nu in de kapel.

Na deze halte ging de tocht verder langs zandwegen, die er door de aanhoudende regen als waterwegen bij lagen. Net op de grens wandelden we langs camping Tulderheide, waar veel Nederlanders een weekendverblijf hebben. We stapten nog even verder om onze tocht te beëindigen langs de baan van Weelde naar Hooge Mierde . Nat maar voldaan keerden we terug naar huis, waar een warme kachel ons verwelkomde.

GOED OM TE WETEN
*Kaartgebruik: Topogragische kaarten 1/50000, nr 2-8 Meerle-Turnhout nr 3-9 Arendonk
*Overnachten: Weelde-Station en Weelde: Toerisme Ravels, Kloosterstraat 4, 2380 Ravels
Website: www.toerismeravels.be
*Openbaar vervoer: Weelde-Station en Weelde bereikbaar met openbaar vervoer De Lijn.
Website: www.delijn.be

Belgische Grensverhalen

2009-12-08T22:05:00.011+01:00

2de ETAPPE: Meerle - Weelde-Station

Grensafstand: +/- 28 km.
Wandelafstand: +/- 26 km.

Ligging: provincie Antwerpen
Meerle is een deelgemeente van Hoogstraten.
Weelde - Station behoort tot de gemeente Ravels.

Onze tweede etappe was op een zondagmorgen in de tweede helft van november. De hemel was zwaarbewolkt, maar dat kon ons niet afschrikken om voor de tweede maal op stap te gaan langs onze landsgrens. De tocht begon waar we een maand geleden gestopt waren, op de baan van Meerle naar Ulicoten. Op de plaats waar een bord de richting Hoogstraten aangeeft, kwamen onze benen in beweging en weg waren we.

De eerste kilometers volgden we de weg richting Hoogstraten, deze weg loopt evenwijdig met de grens. In deze typische landbouwstreek maakte we even een zijsprongetje in de velden om een beeld te maken van een smokkelpaadje van weleer. Maar we merkten al snel dat we in ’t oog werden gehouden. Nog voor Rolf zijn toestel terug kon opbergen, kwam een fietser haastig aangereden. Het leek een jager te zijn. Van ver had hij gedacht dat wij verkeerde dingen van plan waren met de rust van het wild, maar we stelden hem gerust en vertelden hem dat onze interesse meer uitging naar de Belgisch - Nederlandse grens.

Na deze korte halte ging onze tocht verder via slingerende, verkeersarme wegen tot we in de Gouverneursbossen terechtkwamen. Eens deze bossen verlaten, kwamen we al snel in het gehucht Hal terecht. In dit typisch landbouwersgehucht is het een afwisseling van varkens- en melkveebedrijven. Even verder kwamen we dan alweer in de pure natuur terecht. We liepen nu pal op de grens met aan de rechter zijde het Nederlandse natuurdomein “’t Merkske” en aan de andere zijde hielden Belgische bomen ons gezelschap. Hier staken we de Mark over en zagen hoe deze rivier al kronkelend ongeveer 1,5 km de natuurlijke grens vormt met het Nederlandse Castelré. Nu kwamen we vrij dicht bij het centrum van Minderhout en daar trok een vrij grote kapel onze aandacht. Eens dichterbij maakten we kennis met de “Kapel Onze-Lieve-Vrouw van den Akker”. Deze kapel werd in 1650 gebouwd door Pastoor Walter Van Dijck (broer van de beroemde kunstschilder Antoon). Terwijl Rolf enkele beelden maakte, nam ik een kijkje binnenin en stond verwonderd over de hoeveelheid kaarsjes die hier branden bij het Mariabeeld.

We zetten onze wandeling verder en na ongeveer een kilometer gestapt te hebben, krijgen we een oude watermolen in het zicht. Eens we wat dichterbij kwamen, zagen we dat het “De Laermolen” was en dat we op grondgebied Hoogstraten aangekomen waren. Bij deze molen hielden we even halt en kwamen te weten dat van deze molen al sprake was in 1381 en dat hij eigendom was van de Heren van Hoogstraten. Hij brandde af tijdens de Tachtigjarige Oorlog (1586), daarna begon men hem in steen op te trekken (1615) en werd hij meermaals verbeterd tot een dubbele molen met een strodak over de Mark (1716). De in 2000 gerestaureerde molen is open op de tweede en vierde zondag van de maand.

Terwijl we verder stapten, kwam het gevoel op dat het stilaan tijd werd om de innerlijke mens te versterken. En jawel, een wonder geschiede: een café kwam inzicht. Na een hapje en een drankje konden we weer verder en maakten we kennis met het Antwerps- Brabantse “Beekdal ’t Merkske”, een grensoverschrijdend natuurgebied. De wandelingen door deze streek vertrekken langs de baan van Wortel naar Castelré ter hoogte van de grens.

De middag was inmiddels gepasseerd en de aanwakkerende wind zorgde ervoor dat het dikke wolkendek plaats maakte voor het zonnetje. Voortgedreven door de wind kwamen we in de bossen van Wortel kolonie terecht, deze voormalige landloperkolonie is gelegen in een uitgestrekt bossen- en natuurgebied. Ten midden van dit gebied kwamen we “Moeras Eendeven” tegen. Van dit moeras werd enkele jaren geleden de afvoergracht gedicht zodat het waterpeil al snel met een meter steeg. Het waterpeil was door de jaren heen zo gezakt dat het gebied volledig verboste met wilg en zwarte els. Het nu afstervende hout laat men staan omwille van de grote waarde voor allerlei organismen, het is ook de beschutting voor vele watervogels. De dode bomen worden nu door de vogels gebruikt als zangpost, zo tref je hier de tortel, koekoek,… aan. Het herstel van het waterpeil heeft ook invloed op de aanwezigheid van vele amfibieën zoals de kamsalamander, alpenwatersalamander,… . Tevens is het de ideale broedplaats van vele zeldzame watervogels. Eens we het domein rond de strafinrichting verlieten, kwamen we al vlug aan in Zondereigen, een deelgemeente van Baarle- Hertog. De gemeente is alom gekend om zijn vele enclaves, een mooi voorbeeld van hoe Belgen en Nederlanders vreedzaam naast elkaar wonen.

Langs de baan Zondereigen- Baarle Hertog kwamen we een toch wel opmerkelijk monument tegen dat ons bijna 100 jaar terug in de tijd bracht. Het vredesmonument “De Dodendraad” gaat terug naar de Eerste Wereldoorlog, in dit conflict wilden België en Nederland neutraal blijven. Via Frankrijk zetten de Duitsers de opmars door ons land verder om op 3/11/1914 Meerle en Zondereigen te bezetten. Om het illegale grensverkeer tegen te houden, installeerde de Duitse Militaire Overheid vanaf april 1915 van Knokke tot Voeren een driedubbele afsluiting langs de grens met Nederland, over een lengte van 316 km. De middelste en tevens hoogste versperring was geladen met elektrische hoogspanning van +/- 2000 volt.

Zo ging onze zwerftocht verder langs de kerk van Zondereigen en even verder wandelden we dan weer langs slingerende zandwegen verder en kwamen zo terecht aan het “Bels Lijntje”. Deze oude spoorlijn tussen Turnhout en Tilburg, waar al lang geen trein meer passeert, is omgetoverd tot een fietspad. Het werd alweer stilletjes donker en de wolken pakten zich hoe langer hoe dichter bij elkaar tot ze uiteindelijk hun inhoud loslieten en we nog goed nat aan Weelde-Station aankwamen. Aan deze vroegere grensovergang besloten we om een punt te zetten achter deze dag. Het was toch donker en onze kelen voelde droog aan, tijd dus voor een frisse pint in café De Grens.

GOED OM WETEN.
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1/50.000, nr 2-8 Meerle – Turnhout.
*Overnachten Meerle: Toeristische dienst, Vrijheid 149, 2320 Hoogstraten.
Website: www.hoogstraten.be
*Overnachten Weelde Station: Toerisme Ravels, Kloosterstraat 4, 2380 Ravels
Website: www.toerismeravels.be
*Openbaar vervoer, Meerle en Weelde Station bereikbaar met De Lijn.
Website: www.delijn.be

Belgische Grensverhalen

2009-11-03T18:08:00.011+01:00

1ste ETAPPE: Wuustwezel – Meerle

Grensafstand: +/- 24 km.
Wandelafstand: +/- 27 km.

Ligging: provincie Antwerpen
Wuustwezel ligt een 30 km ten noorden van Antwerpen.
Meerle is een deelgemeente van Hoogstraten.

De keuze om onze tocht langs de baan Wuustwezel – Zundert te starten, deed ik niet zomaar. Deze grensovergang kan terugkijken op een rijk verleden. Het oude tolkantoor stond begin vorige eeuw ongeveer 1 km van de eigenlijke grens. In 1938 werd die richting Nederlandse grens verplaatst. Door de jaren heen groeide het uit tot één van de belangrijkste grensovergangen van Europa. Daar kwam verandering in door de aanleg van de autosnelweg E19, waardoor de douane-expediteurs naar Meer verhuisden. Door het openstellen van de grenzen in 1993 kwam een definitief einde aan de grensactiviteiten.

Zo gezegd zo gedaan. Op een zaterdagochtend in oktober vertrokken Rolf en ik richting Wuustwezel. Doorheen de herfstschemering kondigde zich een nieuwe dag aan. Al waren de weervoorspellingen niet echt gunstig, we konden toch blauwe gaten ontdekken in het grijze wolkendek. Bij dit mooie ochtendlicht kon Rolf het niet laten zijn fototoestel onmiddellijk boven te halen en de eerste beelden te schieten. Nadien bonden we onze rugzakken om en begonnen aan de tocht, doorheen het landelijke Wuustwezel en Loenhout, een typische landbouwstreek. De eerste uren waren dan ook een aaneenschakeling van hoeves, weilanden, koeien en maïsvelden.

Al stappend genoten we van de groene omgeving, maar boven onze hoofden werd de lucht alsmaar grijzer en uiteindelijk liet het dikke wolkendek zijn inhoud de vrije loop gaan. Vlug de regenkledij aan en met de gedachte “na regen komt zonneschijn” voor ogen trokken we verder. Onderweg spraken we een landbouwer op leeftijd en hij vertelde ons dat er in de omgeving vele kleine paadjes waren verdwenen door de ruilverkaveling. Die had hier jaren geleden een heel ander gezicht gegeven aan de omgeving: grachten werden recht getrokken en de wegen geasfalteerd.

Na deze landelijke babbel stapten we verder en passeerden het “Kasteel van Maxburg”, wat ons er aan herinnerde dat we op het grondgebied van Meer (Hoogstraten) waren aangekomen. Waar men hier ook kijkt, overal zijn er serres te zien. Het zijn namelijk de tuinbouwers van deze streek die zorgen dat wij in het seizoen kunnen smullen van de overheerlijke aardbeien.

Eens het afrittencomplex van Meer voorbij, kwamen we terecht in de industriezone die is ontstaan rond de grensovergang langs de E19. Zowel aan Belgische als Nederlandse zijde is hier veel bedrijvigheid. Alleen de leegstaande expeditiekantoren maakten ons nog bewust welke omvang deze grenspost wel had. Hier werd weer tijd gemaakt voor de nodige foto’s en tot onze grote vreugde hield het op met regenen en trokken de donkere wolken stilletjes weg.

De drukte van de grensovergang achter ons gelaten kwamen we al snel in Meersel-Dreef, ook wel eens “Het Lourdes van de Noorderkempen” genoemd. De kerk en het klooster van de Minderbroeders Kapucijnen en het Mariapark met zijn befaamde grot lokken nog vele duizenden bedevaarders, vooral in de meimaand.
In het meest noordelijke hoekje van ons land kwamen we terecht in café Moskes. Er staan 3 grenspalen rond het café, dus was voor ons de zaak duidelijk: hier loopt de grens door de gelagzaal. We raakten aan de praat met de waardin en zij wist ons te vertellen dat er een paar tafels op Nederlands grondgebied staan maar het café is echt Belgisch. Vroeger toen het nog ’t Hoekske heette, was het een echt smokkelcafé. De grensovergang, toen nog met bareel, was aan de voordeur van het café. Terwijl men de douaniers bezighield, werden de goederen langs de achterdeur (Nederlands grondgebied) binnengebracht. Over de toog werd het naar een aanpalend vertrek doorgegeven en via het venster kwam het in België terecht. Deze en nog vele andere zware verhalen worden hier nog steeds met volle overgave verteld.

Eens de koffie op, werd het tijd om verder te stappen en dit deden we een stuk naast de Mark, deze rivier verlaat hier ons landje. Zo ging de tocht verder richting de bossen in en rond Meerle. Het Domeinbos De Elsakker vormt een prachtige groene grens met Nederland. Bij het verlaten van het domein passeerden we nog een mooi kapelletje anno 1920. Eens de grote baan naar Strijbeek overgestoken, liepen we langs rustige wegen om privaat Domein Leembeek heen. Terug in de weilanden aangekomen, zagen we in de verte Ulicoten liggen en begon de avond weer te vallen. We besloten moe maar voldaan een punt te zetten achter onze eerste etappe.

GOED OM WETEN.
*Kaartgebruik: Topografische kaart 1:50.000,nr 2-8 Meerle-Turnhout.
*Overnachten Wuustwezel:
Toeristisch kantoor:Gasthuishoeve, Dorpstraat 36, 2990 Wuustwezel
Website: www.wuustwezel.be
*Overnachten Meerle:
Toeristische dienst, Vrijheid 149, 2320 Hoogstraten
Website: www.hoogstraten.be
*Openbaar vervoer: Wuustwezel en Meerle bereikbaar met De Lijn.
Info; www.delijn.be